Trong tháng 9, làn gió heo may se lạnh bắt đầu thổi qua vùng cao cực Bắc xã Lũng Cú, tỉnh Tuyên Quang. Giữa không gian trập trùng mây núi, những mùa màng tươi tốt cùng các mô hình kinh tế mới đang hối hả bước vào giai đoạn chăm sóc cuối cùng, hứa hẹn một mùa thu hoạch bội thu cho bà con nhân dân.
Mô hình trồng Lạc Hoa năm đầu tiên tại xã Lũng Cú
Đột phá từ những cây trồng mũi nhọn
Nhận thức rõ tiềm năng thổ nhưỡng cùng nhu cầu thị trường, Lũng Cú tập trung nguồn lực đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng với hai sản phẩm chủ lực là gừng chuyên canh và lúa đặc sản Khẩu Mang.
Đồng chí Trần Đức Chung, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Lũng Cú cho biết: "Định hướng của xã là không sản xuất manh mún mà tập trung vào các cây trồng có giá trị thương phẩm cao, phù hợp với khí hậu vùng cao đá hộc. Việc chính quyền đồng hành cùng dân trong việc tìm kiếm đầu ra và quy hoạch vùng trồng đã giúp bà con yên tâm chuyển đổi cơ cấu sản xuất."
Hiện nay, cây gừng chuyên canh đã phủ xanh gần như toàn bộ các thôn bản với quy mô lên tới gần 180 ha, với hơn 360 hộ gia đình tham gia sản xuất. Trong giai đoạn cây đang phát triển củ non, năng suất dự kiến đạt tới 25 tấn mỗi hecta. Với mức giá bán ổn định khoảng 8.000 đồng/kg, gừng không chỉ phủ xanh đất dốc mà còn khẳng định vị thế cây trồng kinh tế cốt lõi, nâng cao thu nhập cho người dân vùng cao.
Song song với gừng, mô hình trồng lúa đặc sản Khẩu Mang tại các thôn Ma Lé và Tắc Tằng cũng ghi nhận những kết quả tích cực. Trên diện tích gần 10 ha đang trong thời kỳ làm đòng, 50 hộ dân tham gia kỳ vọng thu hoạch từ 50 đến 55 tạ/ha. Nhờ chất lượng vượt trội cùng giá bán gạo đạt khoảng 40.000 đồng/kg, cây lúa Khẩu Mang đang mở ra hướng đi đầy triển vọng trong việc gia tăng giá trị kinh tế trên từng đơn vị diện tích canh tác.
Mô hình trồng Sâm Bố Chính năm đầu tiên tại xã Lúng Cú
Mở rộng dư địa phát triển từ các mô hình khuyến nông
Không dừng lại ở các cây trồng chủ lực, công tác khuyến nông tại Lũng Cú đang chuyển mình mạnh mẽ với sự đa dạng hóa các mô hình thử nghiệm ngay trong năm đầu triển khai.
Chia sẻ về công tác hỗ trợ kỹ thuật và triển khai mô hình, đồng chí Bùi Tiến Dũng, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ công xã nhấn mạnh: "Trung tâm cử cán bộ kỹ thuật bám sát từng chân ruộng, hướng dẫn bà con từ khâu làm đất, xử lý giống đến kỹ thuật chăm sóc theo hướng an toàn sinh học. Nhờ theo dõi sát sao, hầu hết các mô hình thử nghiệm mới như cây dược liệu hay chăn nuôi gia cầm bằng men vi sinh đều đạt tỷ lệ sống cao và sinh trưởng tốt."
Sự tận tụy của đội ngũ kỹ sư nông nghiệp tại cơ sở chính là chiếc cầu nối quan trọng mang tri thức đến với đồng ruộng. Trực tiếp xuống tận nương bãi để đồng hành cùng người dân, chị Đàm Thu Huyền, kỹ sư nông nghiệp, cán bộ của Trung tâm Dịch vụ công xã đã không quản ngại khó khăn, "cầm tay chỉ việc" từng kỹ thuật chăm sóc tại đồng ruộng cho bà con. Từ việc hướng dẫn bón phân đúng chu kỳ cho các loại cây trồng đến việc theo dõi, phòng trừ dịch bệnh trong chăn nuôi vật nuôi và vận hành các mô hình phát triển kinh tế, sự tận tâm của lực lượng chuyên viên đã giúp người dân tự tin làm chủ kỹ thuật sản xuất mới.
Trên các dải đất dốc, mô hình cây dược liệu với các loại như Đương quy, Sâm bố chính đang phát triển củ non thuận lợi tại nhiều hộ dân thuộc các thôn Ma Lé, Tắc Tằng và Sán Trồ. Năng suất dự kiến đạt từ 15 đến 16 tấn/ha với giá bán khoảng 15.000 đồng/kg, hứa hẹn nguồn thu đáng kể cho bà con. Cùng với đó, các mô hình trồng ớt thương phẩm tại thôn Ma Lé, Khai Hoang, Bản Thùng đang bước vào đợt thu hoạch với năng suất ước đạt 15 tấn/ha; mô hình trồng lạc hoa hay thử nghiệm chanh tứ mùa do Tổ chức Rồng Xanh đồng hành hỗ trợ cây giống cũng đang ghi nhận đà sinh trưởng tốt.
Chị Đàm Thu Huyền (mặc áo hoa đen đừng thứ 2 từ trái qua phả), kỹ sư nông nghiệp, cán bộ của Trung tâm Dịch vụ công xã đã không quản ngại khó khăn, "cầm tay chỉ việc" từng kỹ thuật chăm sóc tại đồng ruộng cho bà con.
Khơi dậy sức mạnh đồng lòng giữa cán bộ và nhân dân
Điểm tựa quan trọng tạo nên sức lan tỏa cho các mô hình kinh tế tại Lũng Cú chính là sự chung sức, đồng lòng của toàn thể hệ thống chính trị và cộng đồng dân cư. Không dừng lại ở vai trò chỉ đạo, các cán bộ, chiến sĩ và lực lượng giáo viên trên địa bàn đã trực tiếp xắn tay cùng làm kinh tế với nhân dân.
Từ Khối Đảng ủy, Khối UBND xã cho đến Công an xã, Ban Chỉ huy Quân sự và Đồn Biên phòng Lũng Cú đều chủ động trích nguồn vốn đóng góp để xây dựng các mô hình trồng dẻ, gừng, ớt và rau chuyên canh. Lực lượng giáo viên tại các liên trường Lũng Táo, Ma Lé, Lũng Cú cũng tích cực tham gia phủ xanh đất trống quanh trường bằng cây hạt dẻ và rau sạch.
Nói về tính lan tỏa của phong trào tại cơ sở, đồng chí Nguyễn Văn Toại, Bí thư Chi bộ thôn Ma Lé chia sẻ: "Khi cán bộ đảng viên đi trước, làm trước thì nhân dân mới tin và làm theo. Chi bộ thôn Ma Lé đã chủ động vận động bà con tích tụ đất đai, mạnh dạn thử nghiệm các loại cây trồng mới như dẻ, gừng thương phẩm. Sự thay đổi rõ nhất là bà con không còn bỏ trống đất đai mà tích cực vươn lên làm giàu."
Nhiều hộ gia đình tiêu biểu như hộ ông Vàng Mí Nhù, Giàng Mí Mua hay Sùng Mí Say cũng đã chủ động mở rộng diện tích tích tụ đất đai để phát triển các mô hình trồng hạt dẻ, gừng, măng lục trúc thương phẩm quy mô lớn.
Lãnh đạo xã Lũng Cú cùng nhân dân trồng hoa Tam giác mạch vụ thu- đông năm 2026
Nền tảng vững chắc cho phát triển toàn diện
Bên cạnh sự đột phá của các mô hình mới, Lũng Cú tiếp tục duy trì quy hoạch tập trung các vùng cây ăn quả ôn đới như đào, lê, mận và cây hạt dẻ. Ngành chăn nuôi tiếp tục giữ vững đà tăng trưởng với tổng đàn trâu, bò gần 6.000 con, đàn lợn hơn 6.200 con và đàn dê gần 2.800 con, hình thành hàng chục hộ chăn nuôi hàng hóa quy mô vừa và lớn.
Đặc biệt, tiềm năng tự nhiên phong phú đã giúp nghề nuôi ong mật tại địa phương bứt phá mạnh mẽ với tổng quy mô vượt mốc 1.000 tổ. Nhiều hộ gia đình đã vươn lên trở thành những điển hình làm giàu từ mật ong như hộ ông Khổng Quốc Văn, hộ ông Sử hay Dinh Pó với quy mô từ vài chục đến hàng trăm đàn ong.
Những chuyển biến tích cực trong bức tranh nông nghiệp Lũng Cú là minh chứng sinh động cho tư duy chỉ đạo sâu sát, hành động quyết liệt của cấp ủy, chính quyền địa phương và sự hưởng ứng bền bỉ của người dân. Đây chính là nền tảng vững chắc để xã biên giới Cực Bắc tiếp tục đẩy mạnh phát triển nông nghiệp sinh thái gắn với du lịch, nâng cao đời sống cho bà con nơi địa đầu Tổ quốc.
Tác giả: NĐ- Văn phòng Đảng ủy xã Lũng Cú
